بهاء الدوله رازى ( بهاء الدين بن مير قوام الدين )
633
خلاصة التجارب ( طبع قديم )
بمالند و صاف بيالايند و در ظرف سنگين بجوشانند تا به نيمه آيد آنگاه عسل برنهند و بقوام غليظ آورند و بشرينى ائل بود جهت تپهاى نائبه نيم ملعقه خورند عظيم نافع آيد شربت مصطگى از مخترعات اهل رى اجزاى تركيب آن بگيرند آب انارين و آب سيب و آب بهى و آب امرود و آب زرشك از هر يكى يك جزو و گلاب با يك جزو و نيم آب هندوانه و چند شاخ نعناع و نيم جزو باديان در ظرف و مسنگين بجوشانند تا به نيمه آيد پس قند برنهند و بقوام آورند در حين برداشتن برابر دو جزو مصطگى و سوده بران ريزند و هم زنند و نگاهدارند شربتى عظيم نيم ملعقه بود گوارش ديگرى از مخترعات مصنف اجزاى تركيب آن بگيرند آب هندوانه شيرين آب انار شيرين آب انار ترش برابر جمله در ظرف سنگين بجوشند تا بقوام آيد در يك من از ان به وزن خراسان دو سير مصطگى سوده و يك سير قرنفل سوده و بيخته برافگنند و بهم بر زنند نيكو نگاه دارند شربتى پنج انگشت از ان بود گوارش فواكه از مخترعات مصنف اجزاى تركيب آن بگيرند عصير سيب شيرين عصير خربزه شيرين عصير امرود شيرين عصير زرشك عصير غوره عصير حماض ترنج عصير حماض ليمو آب رمانين از هر يكى يك جزو صندل سوده يا مناصفه آن گلاب آغشته شده سه جزء جمله را در ظرف سنگين باهم بجوشانند لحظه نيك و قند آن مقدار نهند كه زود بقوام غليظ آيد و بسته گردد بدستور جوارش و در وقت ريختن بريخته در ده درم مصطگى سوده خلط كنند و بريزند اما ادهان دهن الراحته از مخترعات حضرت مد ظله العالى اجزاى تركيب آن بگيرند بابونه و قيثوم و جعده و اسفند منير و گل سرخ خشك از هر يكى بيست درم فودنج نهرى و حنا از ده درم تخم شبت و سياه دانه و قثاء الحمار از هر يكى پانزده درم حب النبل هشت درم قشر اصل جوز قشر اصل كبر از هر يكى هفتده درم جوز ماثل و اصل مخلصه از هر يكى هيجده درم تخم مخلصه پنج درم جمله را نيمكوب در پنج من آب بجوشانند پس تخمها را درافگند و ساعتى نيكو بجوشانند و در آخر گل را بيفگنند و ساعتى بجوشانند پس حب النبل را نيمكوب و باقى علفها را درافگنند غير گل و بجوشانند و در آخر گل را بيفگنند و دو جوشى بدهند و بپالايند و آب بايد كه يك من ماند و باشد و انگاه ده سير روغن زيت و ده سير روغن كرچك و ده سير روغن كنجد و ده سير مغز شمش تلخ برافگنند و نرم بجوشانند تا آنها برود و روغن ماند انگاه پنج درم گل قيسوم كوفته در ان ريزند و نگاه دارند دهن مسمن از مخترعات مصنف اجزاى تركيب آن بگيرند خراطين يكمن تلخ يك من